fbpx
News

เตือน… ระวังรีวิวปลอมบนแอปช็อปปิ้งออนไลน์ โกงคะแนนทำคนเข้าใจผิด พร้อมแนะนำวิธีตรวจสอบเบื้องต้น

มีร้านค้าบนแพลตฟอร์มช็อปปิ้งออนไลน์บางส่วนได้นำระบบการให้คะแนนและการรีวิวสินค้ามาใช้งานในทางที่ผิด โดยการใช้ยูสเซอร์ปลอม หน้าม้า ไปจนถึง AI มาใช้สร้างรีวิวปลอมขึ้นมาในลักษณะ “ปั่นคะแนน” “รีวิวอวยเกินจริง” หรือแม้แต่ “รีวิวอะไรที่ไม่เกี่ยวข้องกับสินค้าเลย” ก็มี เพราะเกิดจากการรีวิวมั่ว ๆ โดยที่ไม่ได้ใช้งานจริง แล้วเราจะมีวิธีการสังเกตร้านค้าที่มีพฤติกรรมลักษณะนี้ได้อย่างไรเพื่อไม่ให้หลงกลและตกเป็นเหยื่อ สามารถติดตามได้ในบทความนี้เลย

รีวิวปลอมระบาดแอปช็อปปิ้งออนไลน์

เดิมทีระบบการให้คะแนนร้านค้าและการรีวิวสินค้าบนแพลตฟอร์มช็อปปิ้งออนไลน์ มีไว้สำหรับแบ่งปันประสบการณ์การใช้งานสินค้านั้น ๆ ระหว่างผู้ใช้ด้วยกันเอง และเป็นสิ่งที่จะมาช่วยพิจารณาประกอบการตัดสินใจซื้อสินค้าของผู้ใช้ รวมไปถึงยังสามารถช่วยสร้างความน่าเชื่อถือและช่วยเพิ่มยอดขายให้แก่ร้านค้าได้อีกด้วย (หากสินค้าและบริการมีคุณภาพจริง) แต่ในเมื่อปัจจุบันนี้มีการนำระบบรีวิวไปใช้ในทางที่ผิด เราจึงควรทำการตรวจสอบให้ดีเสียก่อนว่า รีวิวนั้น ๆ เป็น “รีวิวจริง” จาก “ผู้ใช้งานจริง” หรือไม่ เพื่อไม่ให้เกิดความเข้าใจผิด หรือหลงเชื่อไป แต่พอได้รับสินค้ามาแล้วกลับไม่เป็นไปอย่างที่คาดหวังไว้ ซึ่งทางทีมงานเองก็เจอมากับตัว ดังที่เห็นในวิดีโอด้านล่างนี้

 

วิธีสังเกตรีวิวปลอม

มีการใช้คำซ้ำเยอะผิดปรกติ

สิ่งที่สังเกตได้เป็นลำดับแรก ๆ ของรีวิวปลอมเหล่านี้คือ มีการใช้คำซ้ำเยอะผิดปรกติ โดยคำซ้ำที่ว่านี้หมายถึง การเอ่ยถึงชื่อรุ่นหรือชื่อแบรนด์ ไปจนถึงการกล่าวอ้างสรรพคุณและสเปคของตัวสินค้าซ้ำ ๆ อย่างผิดสังเกต ตรงส่วนนี้คาดว่า เกี่ยวเนื่องกับ SEO (search engine optimization) อธิบายง่าย ๆ คือ เวลาเราค้นหาอะไรบางอย่างผ่านระบบการค้นหา ไม่ว่าจะเป็น Google หรือการค้นหาภายในเว็บหรือแอป ด้วย “คีย์เวิร์ด” ที่ตรงกับรีวิวปลอมพวกนี้ มันก็จะแสดงผลการค้นหาขึ้นมาเป็นอันดับแรก ๆ ซึ่งการกระทำลักษณะนี้จะเป็นการเพิ่มโอกาสในการเข้าถึงสินค้าของร้านนั้น ๆ จาก search engine อีกทั้งยังเป็นการเพิ่มความน่าซื้อให้แก่สินค้า (แบบปลอม ๆ) อีกด้วย


เหมือนภาษาหุ่นยนต์ที่พิมพ์ตามสคริปต์

นอกจากนี้ จากการสำรวจเพิ่มเติมล่าสุดพบว่า รีวิวปลอมพวกนี้มีการพัฒนารูปแบบการเขียนให้แนบเนียนมากยิ่งขึ้น ไม่ดูเป็นภาษาประหลาด ๆ แบบที่แล้วมา และมีการเปลี่ยนแนวทางการเขียนจากการอวยด้านสเปคและคุณสมบัติของตัวสินค้าซ้ำ ๆ ไปเป็นการอวยร้านค้าแทน เช่น กล่าวชมว่า แพ็กสินค้าดี บริการหลังการขายดี หรือส่งสินค้าไวมาก ๆ เป็นต้น ซึ่งเป็นกลยุทธ์เพิ่มความน่าเชื่อถือให้แก่ร้านตัวเองโดยที่แทบไม่ต้องลงทุนอะไรเลย

เนื้อหาหรือรูปภาพที่รีวิวไม่ได้เกี่ยวข้องอะไรกับตัวสินค้าเลย

ส่วนนี้คาดว่า เกิดจากการที่ผู้รับจ้างรีวิวได้รับเงินค่าจ้างโดยคิดเป็น “จำนวนครั้งที่รีวิว” จึงเขียนรีวิวส่งเดชไปอย่างนั้นก็เป็นได้ หนักที่สุดถึงขั้นที่ว่า มีการใช้ภาพที่ไม่ใช่ตัวสินค้าที่เป็นรุ่นหรือแบรนด์ที่ตรงกันมาใช้ในการรีวิวก็มี


เป็นภาพเครื่องล้างจานเหมือนกัน แต่ภาพที่เอามารีวิวคนละยี่ห้อเลย

เขียนรีวิวพัดลมไอเย็น แต่ภาพที่แปะมากลับเป็นเครื่องซีลสุญญากาศ

ภาษาที่ใช้ดูประหลาด

หากอ่านดูแล้วรู้สึกขัด ๆ ภาษาดูไม่เป็นธรรมชาติเหมือนอย่างที่คนไทยปรกติพิมพ์คุยกันทั่วไปแล้วล่ะก็ให้สันนิษฐานไว้ก่อนเลยว่าคือ รีวิวปลอม เพราะอาจเป็นรีวิวที่เกิดจากโปรแกรมหรือ AI ไม่ได้มาจากคนจริง ๆ

สินค้าดูไม่มีคุณภาพ แต่ได้คะแนนรีวิวสูงเกินจริง

เราควรตรวจสอบให้แน่ชัดเป็นพิเศษ โดยเฉพาะอย่างยิ่งกับสินค้าจากประเทศจีนที่เป็นแบรนด์โนเนมราคาถูก แต่กลับบรรยายสรรพคุณซะอลังการ แถมยังได้คะแนนรีวิวสูงอีกด้วย ซึ่งการ “อวยเกินจริง” นี้ ต้องพิจารณาแยกกันดี ๆ ระหว่าง “เป็นผู้ใช้งานจริงที่อวยเกินจริง” หรือ “เป็นรีวิวปลอมที่อวยเกินจริง” แม้ทั้งสองเคสนี้จะต่างกัน แต่ก็ต้องอ่าน คิด วิเคราะห์ และแยกแยะกับทั้งสองกรณีอยู่ดีครับ ไม่ใช่ว่า อ่านปุ๊บแล้วเชื่อเลย ในกรณีนี้อาจจะยากสักหน่อย เนื่องจากสินค้าราคาถูกที่คุณภาพดีมันก็มีอยู่จริงเช่นกัน


อย่าปักใจเชื่อเพียงแค่จากคะแนนรีวิว

มีเทคนิคเล็กน้อยเกี่ยวกับกรณีนี้ คือ ให้ดูและอ่าน “รีวิวคะแนนต่ำ” ประกอบ แล้วลองชั่งน้ำหนักระหว่าง “คำติ” และ “และคำชม” ดูว่าสมเหตุสมผลหรือมีอะไรขัดแย้งกันหรือไม่

ใช้รูปรีวิวซ้ำกับของคนอื่น

การใช้รูปรีวิวซ้ำ ๆ กันกับผู้ใช้รายอื่นมาแปะลงในรีวิวเป็นอีกจุดหนึ่งที่ง่ายต่อการสังเกต และโดยมากแล้วในเคสแบบนี้จะมีพฤติกรรมเขียนคำซ้ำ หรือใช้ภาษาแปลก ๆ ร่วมด้วย


นอกจากรูปภาพจะซ้ำกันแล้ว หากสังเกตดี ๆ จะเห็นว่า จำนวนไลค์เองก็เท่ากันด้วย (กดให้กันเอง) และรูปแบบการพิมพ์อวยจะซ้ำ ๆ กัน

ต่อเนื่องจากด้านบน คนเดียวกันรีวิวสินค้าแทบทั้งร้าน แถมภาพที่ใช้ก็มีลักษณะคล้ายแคปมาจากคลิป ไม่ได้ถ่ายมาด้วยตัวเอง

เหตุการณ์ลักษณะนี้ไม่ได้เกิดแต่ในประเทศไทยเท่านั้นนะครับ แม้แต่แพลตฟอร์มอีคอมเมิร์ซ (e-commerce) ระดับโลกอย่างเช่น Amazon และ AliExpress เอง ก็ประสบปัญหานีัเหมือนกัน และจนถึงตอนนี้ก็ยังไม่สามารถหาทางจัดการกับรีวิวปลอมพวกนี้ได้ (ลบไปเดี๋ยวก็โผล่มาอีก) เราจึงต้องใช้ “เซนส์” หรือวิจารณญาณพิจารณาเอาเองตามที่ได้แนะนำไปด้านบน แต่ที่ได้แนะนำไปก็เป็นเพียงส่วนหนึ่งเท่านั้นนะครับ มันไม่ได้มีกฎเกณฑ์หรือวิธีการสังเกตที่ตายตัวเสียทีเดียว อย่างไรแล้ว ถ้าเจอรีวิวปลอมพวกนี้ก็อย่าลืมกดรีพอร์ตไปยังระบบกันล่ะ เพื่อเป็นประโยชน์ต่อผู้ใช้คนอื่น ๆ ด้วย

8 Comments

  1. Avatar

    FordRaptor Post on September 8, 2020 at 9:31 pm

    #1022949

    ทริคง่ายๆ ถ้าจะซื้อพวกเครื่องใช้ไฟฟ้าก็มองหาที่เป็น interbrand เป็นอันดับแรก ต่อมาก็หาร้าน official หรือร้านที่น่าไว้ใจ เปรียบเทียบราคากันโดยที่มันไม่ต่างกันมาก ให้ดีออกไปดูจากร้านค้า offiline ด้วยก็ดีกรณีอินเตอร์แบรนด์

  2. Avatar

    kiren Post on September 8, 2020 at 9:46 pm

    #1022950

    ขอบคุณครับ  O-O

  3. Avatar

    Richard Shun Post on September 9, 2020 at 9:40 am

    #1022958

    อย่าพยายามชื้อต่างประเทศ กับของถูกเวอร์ๆ จาก lazada ของปลอม + โกงเยอะมาก

  4. Avatar

    JJoy Sirinun Post on September 9, 2020 at 11:32 am

    #1022963

    ตอนแรกก็ว่าแปลกๆ แต่บางร้านเอารีวิวจีนมาใช้จริง เพราะเคยเจอในแอพ taobao เหมือนกันแต่ต่างกันที่ภาษาไทย อย่างขายตู้เย็น เขียนเป็นภาษาไทย แต่สินค้าที่คนซื้อแช่ในตู้ กระป๋องเป็นภาษาจีนหมด 😂

  5. Breeze_cupid

    Breeze_cupid Post on September 9, 2020 at 3:47 pm

    #1022969

    เจอมานานละ บางร้านที่มีคนมารีวิว แต่10รีวิวนิ่ ใช้แพทเทินคำพูดรีวิวเหมือนกันเดะๆเลย แล้วบางทีเหมือนแปลภาษมารีวิว

  6. ได้รับของไม่ตรงปก สงสัยว่าปลอม ชำรุด แตก บิ่น ใช้งานไม่ได้ ขอคืนสินค้า/คืนเงินลูกเดียวครับ

  7. iristoh

    iristoh Post on September 12, 2020 at 10:09 am

    #1023064

    เว็บขายของออนไลน์ชื่อดังจะมีระบบให้คะแนนหลักๆ 2 ส่วน คือ 
    1 การตอบคำถามลูกค้าอย่างรวดเร็ว  หลายล้านใช้วิธีตั้งบอทตอบคำถาม ที่ไม่มีความหมายอะไรเลย ร้านพวกนี้จะได้คะแนนตอบคำถามลูกค้า 100%
    2 ใช้รีวิวจริงไม่ได้หลอก แต่มีการสำหรับลูกค้าทางหลังไมค์ ว่าต้องรีวิวให้ดีให้คะแนนให้สูงไม่เช่นนั้นจะไม่รับประกันสินค้า  ลูกค้าทุกคนก็จะให้คะแนน 4 ดาว 5 ดาว หากใครให้คะแนน 1-2 ดาว จะเปิดโอกาสให้กลับมาแก้ แต่พอแกรีวิวเป็น 4 ดาวปุ๊บก็จะล็อกคอมเม้นทันที
    ที่พูดมานี้ไม่ได้ฟังเขามาหรือแต่งเองแต่เป็นเรื่องที่เกิดกับตัวผมเองโดยตรง

  8. Pegasus7th

    Pegasus7th Post on September 15, 2020 at 3:25 pm

    #1023116

    ของ shopอี้ ถ้าซื้อของไปแล้วมาริวิวได้ 0.5 – 1 coin
    1. ต้องพิมพ์เกิน 100 ตัวอักษร (บางคนลักไก่ copy อักษรซ้ำ ๆ ดีมาก ดีมาก ดีมาก ดีมาก ดีมาก ยาวไป…. หรือไม่ก็ไม่เกี่ยวข้องกัน)
    2. ต้องมีรูปอย่างน้อย 1 รูป แต่ก่อนจะได้ 1 coin แต่ตอนหลังมาจะได้ 0.5 coin (บางคนลักไก่ด้วยการใส่รูปอะไรมาก็ไม่รู้ ไม่ก็เอารูปคนอื่นมาใส่ก็มี เพราะด้านบนจะมีรูปที่ทุกคนรีวิวแชร์ไว้อยู่ให้ copy ได้)
    3. ภายหลังมา ต้องมีวีดีโอ 1 คลิป จะได้เพิ่มจาก 0.5 เป็น 1 coin (ก็เหมือนกับรูป บางทีก็คลิปสินค้าสองสามวิ บางคนก็คลิปอะไรไม่รู้ในเครื่อง บางคนก็คัดลอกมาจากคนอื่น)

    ที่ยกมาก็อีกประเภทของรีวิวปลอม(กรณีไร้ประโยชน์) ที่ทางร้านไม่ได้จ้าง ดังนั้นดูรีวิวก็ต้องข้ามรีวิวรกพวกนี้ไปด้วย >_<

Leave a Reply

To Top